Witte wijn en slecht slapen: wat alcohol met je nacht doet

file

Inhoudsopgave

Witte wijn zorgt voor slechter slapen, en dat geldt voor alle alcohol, ook al denk je dat een glaasje je helpt ontspannen. Van alcohol val je sneller in slaap, maar volgens het Trimbos-instituut slaap je daarna minder diep en word je extra vroeg wakker. Alcohol, inclusief witte wijn, heeft juist een bewezen negatief effect op de kwaliteit van je slaap.

Waarom witte wijn je slaap verstoort

Alcohol werkt in eerste instantie als een kalmerend middel. Je valt erdoor in slaap, soms zelfs sneller dan normaal. Dat klinkt handig, maar het probleem zit in wat er daarna gebeurt. Zodra je lichaam de alcohol begint af te breken, raakt je slaap verstoord. Je wordt vaker wakker, ligt te woelen, en bereikt minder diepe slaap.

Dat heeft te maken met de REM-slaap, de slaapfase waarin je droomt en je brein informatie verwerkt. Alcohol onderdrukt de REM-slaap, zeker in de eerste helft van de nacht. Later in de nacht, als de alcohol is afgebroken, slaat het lichaam terug: je wordt onrustig, slaapt oppervlakkiger en ervaart meer dromen of nachtmerries. Zelfs één of twee glazen witte wijn voor het slapengaan kunnen dit effect veroorzaken.

Witte wijn versus koffie: wat houdt je écht wakker?

Veel mensen slaan de avondkoffie over uit angst voor een slechte nacht, maar drinken wel een glas witte wijn. Ook koffie kan je nacht verstoren: volgens het Voedingscentrum kan 100 milligram cafeïne in één keer invloed hebben op de slaapduur en het slaappatroon, vooral bij mensen die gevoelig zijn voor cafeïne en als ze die een paar uur of korter voor het slapen nemen.

Alcohol werkt anders. Elk standaardglas doet er volgens het Trimbos-instituut ongeveer 1,5 uur over voordat het uit je bloed is, en de verstorende effecten op je slaap beginnen juist als de afbraak op gang komt.

Wat witte wijn doet met je ademhaling tijdens het slapen

Er is nog een effect dat mensen weinig beseffen: alcohol ontspant de spieren in je keel. Daardoor vergroot het de kans op snurken en, bij mensen die er al gevoelig voor zijn, ook op slaapapneu. Bij slaapapneu stopt je ademhaling korte momenten. Je brein wekt je dan op, zonder dat je het bewust merkt. Het gevolg is dat je ’s morgens moe wakker wordt, ook al heb je acht uur geslapen.

Witte wijn geeft dit effect net zo goed als rode wijn of sterkedrank. Het gaat om de alcohol, niet om de kleur of het type wijn.

Herken je dit? Signalen dat witte wijn je slaap verstoort

Je hoeft niet te twijfelen of alcohol jouw slaap beïnvloedt. Dit zijn concrete signalen:

  • Je valt snel in slaap, maar wordt rond twee of drie uur ’s nachts wakker.
  • Je slaapt acht uur, maar voelt je ’s morgens toch niet uitgerust.
  • Je droomt levendiger of onrustiger dan normaal.
  • Je snurkt vaker of heviger op avonden dat je witte wijn hebt gedronken.
  • Je hebt ’s nachts meer dorst of moet vaker naar de wc (alcohol werkt vochtafdrijvend).

Herken je twee of meer van deze punten op avonden met witte wijn? Dan is de kans groot dat de wijn de oorzaak is.

Hoeveel witte wijn is nog acceptabel?

Er is geen veilige ondergrens waarbij alcohol je slaap volledig ongemoeid laat. Onderzoek wijst uit dat zelfs lage hoeveelheden de slaapstructuur beïnvloeden. Maar de ernst hangt wel af van de hoeveelheid en het tijdstip. Een half glas, drie uur voor je naar bed gaat, heeft minder effect dan twee glazen vlak voor het slapengaan.

Als je beter wilt slapen, is het advies van het Trimbos-instituut: drink niet vlak voor het slapengaan en geef de alcohol de tijd om uit te werken, dus bijvoorbeeld niet meer dan 2 glazen als je 3 uur later naar bed wilt. Wil je toch iets drinken, kies dan voor water of een kruidenthee. Dat klinkt saai, maar het verschil in slaapkwaliteit is voor veel mensen direct merkbaar, al na één nacht.

Slaap je structureel slecht en drink je regelmatig ’s avonds witte wijn? Probeer dan een week zonder alcohol voor het slapengaan. De kans is groot dat je slaap al in die week merkbaar verbetert. Blijven de klachten bestaan, dan loont het om met een arts te praten over andere oorzaken.

Het advies van de Gezondheidsraad is om geen alcohol te drinken, of in ieder geval niet meer dan 1 glas per dag.